Mengapa Kita Bersin? - Sains untuk Semua

Bersin bermula apabila reseptor sensitif dalam lapisan hidung mengesan bahan atau rangsangan yang mengganggu, seperti habuk, serbuk sari, jangkitan virus, perubahan suhu secara mendadak atau cahaya terang. Isyarat daripada reseptor ini dihantar melalui saraf trigeminal ke rangkaian neuron dalam batang otak yang menyelaraskan tindak balas bersin, sering dirujuk secara ringkas sebagai "pusat bersin".

Penyelarasan otot yang tersusun

Sebaik sahaja "pusat bersin" di batang otak mengaktifkan tindak balas, ia menghantar isyarat kepada pelbagai kumpulan otot secara serentak dan tersusun: otot dada dan diafragma menyedut udara secara mendalam, glotis (injap di pangkal tekak) menutup buat seketika untuk membina tekanan udara, mata lazimnya menutup secara refleks, dan akhirnya glotis terbuka secara mendadak, melepaskan udara yang tertekan itu melalui hidung dan mulut pada kelajuan yang sangat tinggi. Keseluruhan proses ini berlaku dalam masa kurang daripada satu saat.

Nota Istilahrefleks bersin: Tindak balas automatik yang tidak dapat dikawal sepenuhnya secara sedar, melibatkan penyelarasan banyak otot (dada, diafragma, tekak, muka) untuk menghasilkan letupan udara berkelajuan tinggi bagi menyingkirkan bahan mengganggu daripada laluan hidung.

Kelajuan dan kekuatan bersin ini bukan kebetulan. Kedua-duanya mempunyai fungsi biologi yang jelas, iaitu menyingkirkan bahan mengganggu atau berpotensi berbahaya daripada laluan pernafasan seberkesan mungkin. Inilah sebabnya bersin sukar untuk ditahan sepenuhnya sebaik sahaja tindak balas itu bermula. Pusat bersin di batang otak telah pun mengarahkan urutan tindakan yang sukar dihentikan di tengah jalan.

Bagaimana kita mengetahui hal ini?

Bagaimana kita tahu?

Pemerhatian
Ahli sains memerhatikan bahawa bersin lazimnya mengikut urutan yang konsisten: sedutan udara dalam, penutupan mata, penutupan sementara glotis, kemudian letupan udara keluar, walaupun kekuatannya berbeza sedikit antara individu.
Bukti
Kajian menggunakan kamera berkelajuan tinggi dan pengukuran aliran udara mengesahkan bahawa bersin menghasilkan letusan udara yang cukup laju untuk menolak lendir dan zarah keluar, dan kajian neurologi mengenal pasti kawasan khusus di batang otak yang aktif semasa bersin berlaku.
Inferens
Kerana urutan tindakan berlaku dengan begitu konsisten dan melibatkan pelbagai kumpulan otot yang jauh antara satu sama lain (mata, dada, tekak), mestilah wujud mekanisme penyelarasan saraf yang mengawal urutan tindakan ini secara serentak, bukan tindak balas berasingan yang kebetulan berlaku serentak.
Model
Kajian pada haiwan makmal yang mengalami kerosakan pada kawasan khusus batang otak menunjukkan gangguan besar atau kehilangan refleks bersin walaupun rangsangan hidung yang sama diberikan, mengesahkan bahawa kawasan batang otak tertentu memang diperlukan untuk keseluruhan urutan tindak balas.
Batasan
Walaupun laluan saraf umum telah dikenal pasti, sesetengah pencetus bersin (seperti tindak balas bersin akibat pendedahan mendadak kepada cahaya terang, dialami oleh sebahagian orang secara genetik) masih belum difahami sepenuhnya dari segi mekanisme sarafnya.

Uji KefahamanSoalan 1 daripada 2

Apakah yang menyelaraskan urutan tindakan yang kompleks semasa bersin (sedutan, penutupan mata, letupan udara)?